Polska piękieje

Od dnia gdy samorządy zaczęły dysponować własnymi budżetami wygląd miast zmienia się na lepsze. W Bydgoszczy na przykład oprócz inwestycji na osiedlach władze miasta metodycznie remontują nawierzchnie ulic w centrum. Wyremontowali ulicę Długą, z której udało się wyeliminować samochody. Wolno tam wjechać tylko w wyznaczonych godzinach i obowiązuje bezwzględny zakaz parkowania.

Udało się wyremontować dużą część ulicy Gdańskiej – głównej arterii i właściwie osi naszego centrum.

W ubiegłym roku nadeszła kolej na ulicę Dworcową.

Zmienia się nie tylko wygląd naszego kraju, zmienia się również polskie prawo. Pomimo, że w naszych przepisach jest wiele sprzeczności, luk, niespójności i absurdów, pomimo, że wielu autorów również na tym portalu postuluje, żeby zmienić to lub tamto, myli się każdy kto uważa, że całe nasze prawo jest do bani. Wbrew pozorom w wielu dziedzinach mamy bardzo dobre przepisy, które funkcjonują, ewoluują i .... działają.
Pamiętasz jak jeszcze niedawno pełno było w całej Polsce słynnych pętli (mówiło się na taką pętlę ucho kogoś tam) w Bydgoszczy najsłynniejsze było tzw. „ucho Baranowskiego”. Ważna dwupasmowa droga łącząca dwie dzielnice miasta miała pętelkę wokół nieruchomości pewnej upartej osoby. Przez dwa lata wszyscy użytkownicy drogi, a było ich sporo, musieli objeżdżać nieruchomość po prowizorycznej nawierzchni, bo niejaki pan Baranowski popełnił błąd przy procedurze wywłaszczeniowej. W końcu adwokaci właściciela spornej nieruchomości wydębili od miasta horrendalne odszkodowanie.
Dzisiaj taka sytuacja byłaby nie do pomyślenia, buduje się wiele dróg bazując na specustawie drogowej – ustawie z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Według tej ustawy w chwili wytyczenia drogi publicznej i wydania pozwolenia na budowę wszystkie nieruchomości znajdujące się na trasie drogi przechodzą z mocy prawa na własność inwestora drogowego. Oczywiście wszystkim poprzednim właścicielom tych gruntów przysługuje odszkodowanie ale nie ma już mowy o pętlach i wstrzymywaniu inwestycji drogowej.

Empatia czasami powala na kolana

W godzinach popołudniowych nie ma wolnych miejsc parkingowych w śródmieściu każdego dużego miasta. Akurat w moim mieście na ulicy, przy której mieści się biuro, w którym jestem zatrudniony nie ma parkometrów. Jest za to szeroki chodnik, na którym wszyscy stawiają samochody prostopadle do ulicy zjeżdżając całkowicie z jezdni. Auta stoją na chodniku jedno przy drugim po obu stronach ulicy. Wczesną porą jest jeszcze możliwość załapania się na wolne miejsce, ale jeżeli w godzinach pracy zajdzie konieczność pojechania gdzieś to po powrocie już takiej możliwości nie ma.
Na szczęście kamienica, w której mieści się biuro ma własny parking. Wystarczy otworzyć bramę pilotem, przejechać przez przejazd pod budynkiem głównym, przejechać przez ciasne podwórko - studnię i przejazd pod budynkiem tylnym, żeby znaleźć się na drugim, obszernym podwórku. Znajduje się na nim kilka garaży i około 20 miejsc parkingowych, większość z nich jest przeważnie pusta aż do późnych godzin popołudniowych. Teoretycznie nie ma więc żadnych problemów z zaparkowaniem. Problemy mogą się pojawić przy wyjeżdżaniu na ulicę, zwłaszcza gdy komuś się bardzo spieszy.
Oczywiście wyjazd na ulicę i brama są zaopatrzone w zakaz parkowania i teoretycznie powinny być puste. Zazwyczaj są. Czasami stoi tam jakiś samochód, ale wtedy wystarczy wysunąć z przejazdu przedni zderzak i zatrąbić. Natychmiast ktoś przybiega i usuwa auto a przejazdu. Widać, że ten ktoś zdaje sobie sprawę, że zastawił wyjazd ale jest gdzieś w pobliżu i zachowuje czujność. Dzisiaj jednak tak się nie stało.
Tkwiliśmy w przejeździe przez 40 minut, nie ma tam możliwości otworzenia drzwi. Można tylko trąbić i telefonować. W tym czasie do przejazdu wjechał drugi samochód i nie było już nawet możliwości wycofania się. Po 40 minutach takiego tkwienia w przejeździe, równo ze Strażą Miejską zjawił się pan kierowca i z powalającą empatią zapytał „ale co się stało?”
Być może jakaś matka nie odebrała dziecka z przedszkola, być może ktoś stracił kolejkę, bo nie dojechał do lekarza, być może ktoś nie dotarł na ważne spotkanie, być może ktoś przeżył horror tkwiąc w przejeździe, być może .....
W ZASADZIE NIC SIĘ NIE STAŁO.

Ostatni zdun

Domyślam się, że dla młodszych użytkowników na EIOBA słowo „zdun”, brzmi tajemniczo i zagadkowo. Wyjaśnię więc krótko, że zdun to taki gość co naprawia piece kaflowe. Piec kaflowy to takie urządzenie, w którym spala się przez krótki czas węgiel. Podczas tego spalania ciepło, przechodząc przez liczne zakamarki wewnątrz pieca nagrzewa szamot, z którego wnętrze pieca jest zbudowane. Szamot bardzo długo trzyma ciepło. Po rozgrzaniu całego pieca, zazwyczaj trwa to około dwóch godzin, trzeba przestać dokładać węgiel i przypilnować, żeby na palenisku pozostał sam czerwony żar. Następnie szczelnie zamyka się palenisko i odcina przewód kominowy. Jeżeli taki piec jest sprawny potrafi trzymać ciepło przez 14 godzin. Nie zawsze jednak jest sprawny, czasami nagrzewa się tylko część pieca. Czasami jest ciepły tylko wtedy gdy się w nim pali.

W tym miejscu powracamy do zduna. Gdy piec „nie chce” grzać, wezwany zdun robi oględziny i ustala czy taki piec można jeszcze naprawić, czy też jest już tak wypalony, że trzeba go przestawić. To ostatnie określenie jest zwodnicze, bo nie można przestawić pieca kaflowego w inne miejsce, jego lokalizacja jest bowiem uzależniona od przewodu kominowego. Pod pojęciem przestawienia pieca rozumie się jego całkowitą rozbiórkę i zbudowanie od nowa, w tym samym miejscu. Oczywiście przy zastosowaniu odpowiedniego budulca, czyli gliny i cegieł szamotowych. Dobry zdun wie jak budować korytarze wewnątrz pieca, żeby nagrzewał się równomiernie i żeby węgiel nie spalał się ani za szybko, ani za wolno. Dobry zdun kończąc budowę pieca starannie dopasowuje zewnętrzne kafle, tak żeby piec nie tylko działał, ale także wyglądał jak nowy.
W moim mieście jest prawie 400 tys. mieszkańców i co najmniej kilka tysięcy pieców kaflowych, ale tylko jeden prawdziwy zdun. Pan Józef. Trzyma się bardzo dobrze, chociaż jak to mówią, ma już na plecach siódmy krzyżyk. Za każde przestawienie pieca bierze 1.500 zł. Spotykam się z nim często, bo firma w której pracuję zarządza kilkoma kamienicami czynszowymi, w których są piece kaflowe. Za każdym razem gdy zlecam mu naprawę jakiegoś pieca, pytam go czy znalazł sobie ucznia, któremu będzie mógł przekazać swoje doświadczenie. Nikt jednak się do tego zawodu nie garnie, a coraz więcej pieców jest „naprawiana” przez lokatorów. Wyglądają jakby je lepiły jaskółki.

Komornik bez nerwów?

Komornik i jego ekipa zawsze zachowują się rzeczowo i spokojnie, sprawiają wrażenie beznamiętnych i niezwykle kompetentnych. Wydaje się, że nie zauważają brudu i smrodu w opróżnianym lokalu, a przecież muszą go widzieć i czuć. Z pewnością są bardzo odporni psychicznie i zdeterminowani. Zauważyłem także, że eksmisji podejmują się przeważnie komornicy młodzi, na ”dorobku”. Związane jest to z tym, że eksmisja lokatora w Polsce jest sprawą bardzo skomplikowaną i nie do końca legalną, więc komornicy z dużym stażem pracy wolą zarabiać pieniądze w pewniejszy sposób.

Nasze chore prawo trzeba zręcznie obchodzić, żeby eksmisję wykonać. W chwili obecnej nie wolno na przykład nikogo eksmitować na bruk, więc eksmituje się lokatora do jakiegoś taniego hotelu, a później hotel wyrzuca go na ulicę już nie jako lokatora, tylko jako nie płacącego klienta. Oczywiście taka operacja nie jest tania, komornik życzy sobie sporej opłaty, hotel również pobiera opłatę za samo wyrażenie zgody na przyjęcie eksmitowanego, a trzeba jeszcze zapłacić za kilka noclegów.
Wydawałoby się, że na taką eksmisję stać tylko zamożnych właścicieli budynków. Zdarzają się jednak właściciele tak zrozpaczeni i zdeterminowani, że zapożyczają się, żeby wreszcie pozbyć się uciążliwego lokatora. Nie płacący czynszu lokator demoralizuje resztę mieszkańców budynku, którzy również przestają płacić. Poza tym często dewastuje lokal i inne części budynku.

Nawet tylko asystując podczas eksmisji nie płacącego lokatora trzeba być przygotowanym na olbrzymie emocje. Za każdym razem są to złe emocje, które uwalniają się w ludziach na skutek silnego stresu. Eksmisja zawsze oznacza dramat ludzki i nigdy nie da się zachować podczas niej spokoju umysłu. Nawet jeżeli przygotowując się do tej czynności nakażemy sobie spokój i nawet jeżeli podczas eksmisji, mimo wyzwisk i złych spojrzeń, zachowujemy zewnętrzny spokój, nasz umysł zawsze jest wciągany w rozgrywający się konflikt. Nie dziwię się właścicielom prywatnych budynków, że nie chcą brać udziału w eksmisjach i unikają ich jeżeli tylko mogą, wysyłając zarządcę lub pełnomocnika.

Są oczywiście eksmisje bardziej i mniej nieprzyjemne, podczas każdej jednak pojawia się złość, rozpacz i czasami rozwiązania siłowe. Wszystkie te elementy nadają im cech spektakularnych wydarzeń i często przyciągają tak zwaną prasę. Jest taka grupa „dziennikarzy”, którzy zlatują się do eksmisji jak muchy do ścierwa i karmią swoje aparaty ludzkim nieszczęściem. Najbardziej ekscytuje ich rozpacz eksmitowanego i rozwiązania siłowe.

Najemcy innych lokali w budynku reagują na eksmisję różnie. Jest to uzależnione od tego czy sami nie mają jakiś zadłużeń ale również od tego jakiego rodzaju ludźmi są eksmitowani. Czasami wszyscy mieszkańcy odczuwają ulgę gdy pozbywają się współlokatorów, którzy wywoływali burdy i ciągle stwarzali zagrożenie pożaru lub wybuchu gazu, zwłaszcza, że dłużnicy często używają butli z propanem.

Wynika to z prostej kalkulacji. Gazownia odcina dostawę za każdą zaległość, żeby nie dopuścić do narastania zadłużenia i demontuje gazomierz, więc dłużnik zamiast spłacić kilkaset złotych gazowni, kupuje za kilkadziesiąt złotych butlę i sam ją sobie podłącza. Raz lepiej, innym razem gorzej. Taka butla to bomba w rękach niedoświadczonego użytkownika. Współlokatorzy takiego mieszkańca, zwłaszcza gdy ten często jest pijany, kładąc się spać zastanawiają się czy dożyją do rana.
To co jest dramatem dla eksmitowanego i co odbiera on jako osobistą krzywdę z punktu widzenia właściciela lokalu lub budynku jest zakończeniem gehenny, trwającej czasami kilka lat. Podczas całego okresu narastania długu nie dość, że nie dostawał on żadnych pieniędzy, to jeszcze musiał płacić od tych pieniędzy – których nawet nie widział – podatek dochodowy. Tak sprytnie jest skonstruowana ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jest jeszcze jeden zonk. Właściciel wynajmowanego lokalu może nie płacić podatku od długu jeżeli ten dług jest zasądzony prawomocnym wyrokiem. Brzmi bardzo rozsądnie, prawda? Niestety szybkość polskich sądów jest legendarna. Jeżeli wysyłamy pozew na przykład w marcu, to prawomocny wyrok uzyskujemy we wrześniu i mamy zasądzony dług. Dług, który powstał do marca, ale tymczasem od marca do września powstał nowy dług i ten zasądzony nie jest.

Biurokracja jest plagą? No jasne.

Dwa zonki, z którymi zderzyłem się tylko w mijającym właśnie tygodniu:
1.Komisja Nadzoru Finansowego (KNF)
Ma 24 departamenty i zaraza jedna wie ile wydziałów. Zapewne urzęduje w niej kilkaset osób, zajmuje okazały budynek z parkingiem w centrum Warszawy Plac Powstańców Warszawy 1 (z czystej ciekawości pójdę go obejrzeć przy najbliższej okazji). Sprzęt, komputery, służbowe samochody, służbowe telefony i pensje pewnie wyższe niż średnia krajowa. Czym zajmuje się ta Komisja? ten potężny urząd, który tak wiele kosztuje podatników? Nie wiem dokładnie ale chyba niczym.
Ponieważ kilka lat temu Komisja przejęła kompetencje Państwowego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń, więc w swej beznadziejnej naiwności pomyślałem sobie, że sprawuje ona nadzór nad wszystkimi firmami ubezpieczeniowymi w kraju. Mamy w firmie problem z ubezpieczycielem jednego z zarządzanych budynków, który skwapliwie bierze składki ale odszkodowania zapłacić nie chce. Napisałem więc do KNF pismo z prośbą o pomoc w sporze z nieuczciwym ubezpieczycielem, no i w środę przyszła odpowiedź.
Dowiedziałem się, że moje pismo potraktowano jako sygnał, informację, która została zarejestrowana w wewnętrznych rejestrach i że „...gromadzone informacje stanowią podstawę do podejmowania odpowiednich systemowych działań nadzorczych...” Czyli krótko mówiąc moje pismo wylądowało właściwie w koszu. Odpowiedź podpisał starszy referent, a więc pisma nie widział choćby kierownik wydziału, a tym bardziej szef departamentu. Bardzo chciałbym pracować w takiej Komisji, mógłbym zbierać sygnały i informacje nawet 100 lat, gdyby mi za to solidnie płacili.

2.Zarząd Dróg Miejskich i Komunikacji Publicznej (ZDM i KP)
Członkowie jednej ze wspólnot mieszkaniowych, której budynkiem zarządza nasza firma zażyczyli sobie, żeby i podstawić na weekend pojemnik na odpady nietypowe, bo wielu z nich ma w piwnicy stare meble i inne przedmioty, których chcą się pozbyć. Po dwóch godzinach dyskusji udało mi się ich przekonać, żeby zamówić pojemnik tylko na 6 godzin – od rana do popołudnia. Polacy to narodek bardzo praktyczny i jeżeli zauważą, że można komuś za darmo podrzucić śmieci to na pewno to zrobią. Gdyby więc pojemnik stał przed budynkiem cały weekend to w poniedziałek trudno byłoby go znaleźć pod śmieciami mieszkańców bliższych budynków na tej ulicy.
Stanęło więc na tym, że zamówimy pojemnik na piątek na godzinę 9.00 do 15.00. Zadzwoniłem do firmy podstawiającej takie pojemniki, bez problemów obiecali go postawić, muszę tylko załatwić błahostkę, formalność – pozwolenie z ZDM i KP na zajęcie chodnika. Zadzwoniłem i rzeczywiście, teoretycznie wyglądało to na formalność – wydrukować ze strony wniosek, wypełnić, załączyć mapkę, dostarczyć, proste.
Praktyka okazała się nieco inna. Gdy dotarłem na drugą stronę miasta do siedziby ZDM i KP, pani w sekretariacie skierowała mnie do pokoju 207, na II piętrze. Stały tam 2 biurka, przy jednym z nich siedział facet i stukał coś dwoma palcami na klawiaturze wysuniętej spod blatu na tyle, na ile mu pozwalało brzuszysko. Po dłuższej chwili spojrzał nawet na mnie, obejrzał mój wniosek i.... powiedział, że muszę zostawić kopię w pokoju 205, czyli obok. Nie bardzo mi się to podobało, nie jestem przecież gońcem na etacie ZDM i KP ale zależało mi więc zacisnąłem zęby i poszedłem.
Okazało się, że taką kopię którą mam zostawić w pokoju 205 muszę najpierw zrobić na parterze u pani Iksińskiej. Panią Iksińską zastałem zajętą rozmową telefoniczną ale wskazała mi ręką krzesło. Taktownie czekałem 15 minut aż skończy rozmawiać. Nie przerywałem jej, po części dlatego, że nie wypadało, a po części – większej części – dlatego, że zdawałem sobie sprawę, że jak przerwę jej pogaduchy to nic już u niej nie załatwię ani dzisiaj, ani nigdy. Gdy skończyła rozmawiać okazało się, że czekałem niepotrzebnie, bo kopie robi jej koleżanka w pokoju obok. Gdy już zaniosłem uwierzytelnioną kopię do pokoju 205 i trafiłem ponownie przed oblicze smutnego pana w pokoju 207, spotkał mnie największy z o n k, bo okazało się zezwolenia jednak nie dostanę. Takie zezwolenia podpisuje tylko kolega – ten od pustego biurka – a jego już dzisiaj nie będzie. No ale dzień jakoś zleciał, pozostawało mi już tylko odkręcenie całej akcji ze wspólnotą i przełożenie terminu.

Z prądem ostrożnie

Wtręt zawodowy – nie jestem wprawdzie elektrykiem ale dzisiaj przez dwie bite godziny wyjaśniałem właścicielowi jednej z zarządzanych kamienic, dlaczego musi wybulić niezły grosz na pomiary i przegląd instalacji elektrycznej. Oj ciężko się rozmawia z niektórymi właścicielami, należące do nich kamienice czynszowe przypominają podstarzałe pani lekkich obyczajów, twarz przypudrowana, a bebechy i nerwy w rozsypce. Właścicielowi kamienicy trudno zrozumieć, że komfort mieszkania bardziej zależy od bebechów niż od pięknie odnowionej elewacji. Bebechy kamienicy to instalacje: kanalizacyjna, wodociągowa, gazowa, no i elektryczna.
W czasach gdy budowano te instalacje elektryczne liczba odbiorników prądu posiadanych przez lokatorów nie była taka duża jak obecnie. Teraz każdy używa lodówki, pralki automatycznej, lokówki, opiekacza, żelazka, poza tym każdy ma w mieszkaniu przynajmniej jeden telewizor i radio, a niektórzy również komputery. Gdy powstawała instalacja elektryczna w budynku większość tych urządzeń nie była w powszechnym użyciu.
Cała instalacja elektryczna w budynku, zarówno ta między tablicą rozdzielczą, a mieszkaniami jak i w samych mieszkaniach, jest własnością właściciela kamienicy i to on ponosi odpowiedzialność za jej sprawne działanie.
Przez ostatnie lata lokatorzy, żeby zapewnić sobie funkcjonowanie posiadanych urządzeń, czyli tych wszystkich pralek, zmywarek, kuchenek mikrofalowych i kin domowych, wstawiali coraz większe bezpieczniki, a w końcu zaczęli je zastępować grubymi drutami.

Tymczasem przystosowana do pierwotnej mocy instalacja wraz ze zwiększaniem ilości przepływającego przez nią prądu coraz bardziej się grzała i wypalała izolację. Teraz zachodzi niebezpieczeństwo powstania pożaru, w którym może spłonąć cały budynek, bo nie wiadomo w ilu miejscach są pod tynkiem gołe druty. Przeglądy elektryczne i pomiary izolacji mają właśnie na celu ustalenie, który z pionów instalacji można jeszcze użytkować, a który trzeba niezwłocznie wymienić.

Wydaje się, że jest to sprawa w sam raz dla reportera. Drugi rok trwa nierówny bój pomiędzy przedstawicielami Zrzeszenia Handlu i Usług a drugą już ekipą rządzącą bydgoskim ratuszem.

Walka toczy się oczywiście przede wszystkim o przyszły wygląd ulicy Dworcowej ale nie tylko. Pamiętam, że wszystko zaczęło się od tak zwanych konsultacji społecznych na początku ubiegłego roku. Ówczesne władze miasta zignorowały wtedy całkowicie właścicieli nieruchomości przylegających do ulicy. W bardzo ordynarny sposób pokazały gdzie mają ludzi, których powinni powiadomić o planowanym remoncie. Przecież to właścicieli kamienic przylegających do Dworcowej najbardziej interesuje przyszły wygląd ulicy i zaplanowana organizacja ruchu. To oni muszą mieć zapewniony dojazd do swoich nieruchomości i oni wynajmują na tej ulicy lokale użytkowe, w których są sklepy i bary. Zresztą chyba prawo budowlane nakłada obowiązek informowania o remoncie ulicy właścicieli przyległych nieruchomości.

Tymczasem podczas konsultacji społecznych zabrali głos rowerzyści, którzy wprawdzie po Dworcowej nigdy nie jeździli ale zawsze gdzie się da zabierają głos w sprawie dróg rowerowych. Tak więc wniosek dwóch rowerzystów został odebrany przez organizatorów konsultacji jako głos wszystkich Bydgoszczan, została zaplanowana na Dworcowej jezdnia rowerowa kosztem miejsc parkingowych. Największą jednak rozpacz handlowców z ulicy Dworcowej powoduje zaplanowany czas remontu. Urzędnicy powierzają wykonanie remontu firmie, której „szybkość prac” jest już znana, bo nie tak dawno remontowali kilkusetmetrowy odcinek ulicy Focha. Planowane jest więc zamknięcie Dworcowej na 9 miesięcy, ciekawe czy któryś ze sklepów przeżyje ten okres.